ประวัติความเป็นมา จังหวัดนครราชสีมา

จังหวัดนครราชสีมาเดิมเป็นที่ตั้งของเมืองโบราณ 2 เมือง คือ เมืองโคราฆะปุระ (โคราช) และ เมืองเสมา ตั้งอยู่บริเวณอำเภอสูงเนิน ห่างจากตัวเมืองปัจจุบันประมาณ 31 กิโลเมตร ทั้งสองเมืองเคยเจริญรุ่งเรืองในสมัยขอม ปัจจุบันเป็นเมืองร้างอยู่ริมลำตะคอง

ในสมัยกรุงศรีอยุธยา แผ่นดินสมเด็จพระนารายณ์มหาราช ได้โปรดเกล้าฯ ให้สร้างเมืองใหม่ในพื้นที่ตัวเมืองปัจจุบัน และนำชื่อเมืองโคราฆะปุระกับเมืองเสมามาผูกเป็นนามเมืองว่า “นครราชสีมา” ซึ่งประชาชนทั่วไปเรียกว่า “เมืองโคราช”

ต่อมาในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ 1 โปรดเกล้าฯ ให้ยกฐานะนครราชสีมาเป็นเมืองชั้นเอก มีผู้สำเร็จราชการเมืองยศเจ้าพระยา และเป็นเมืองสำคัญของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
ในปี พ.ศ. 2369 สมัยรัชกาลที่ 3 เกิดเหตุการณ์กบฏเจ้าอนุวงศ์ คุณหญิงโมได้รวบรวมกำลังชาวเมืองต่อสู้จนสามารถขับไล่กองทัพเวียงจันทน์ได้ พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวจึงโปรดเกล้าฯ สถาปนาเป็น ท้าวสุรนารี
ต่อมาในสมัยรัชกาลที่ 5 นครราชสีมาได้รับการจัดตั้งเป็นที่ว่าการมณฑลลาวกลาง ถือเป็นศูนย์กลางการปกครองของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ